A candid phone photo in a lived-in home kitchen shows a baking tray with a silicone mat beside a cake tin partly lined w
Categorieën: Educatie en wetenschap|Laatst bijgewerkt: 05/11/2026|

Bakpapier of siliconen bakmat? Allebei hebben ze hun plek: een herbruikbare mat op de bakplaat voor wat je vaak bakt, zoals koekjes of groenten, als je niet telkens papier wil weggooien. Papier kies ik voor vormen en inpakken; wil je iets zonder synthetisch materiaal, dan kijk ik ook bij papier naar de samenstelling.

Bakpapier of siliconen bakmat: wat gebruik je waarvoor?

De grootste troef van een mat vind ik het hergebruik. Je legt ze op de bakplaat en gebruikt ze de volgende keer opnieuw. Geen nieuw vel bij elke bakbeurt. Daar staat tegenover dat je de mat moet afwassen en laten drogen. Voor mij hoort dat gewoon bij de keuze.

Niet elke mat doet hetzelfde. Een geperforeerde bakmat — een mat met gaatjes — geeft volgens Rutger Bakt door de luchtcirculatie een extra knapperige, goed gebakken bodem. Dat voordeel zit dus in de gaatjes. Het is geen eigenschap van elke siliconen mat.

Papier is dan weer handig als je een vorm wil bekleden. Je knipt het per keer op maat, vouwt het in je vorm of pakt er iets in, zoals vis en papillote: vis in een pakketje bakpapier. Achteraf hoef je geen onderlaag af te wassen.

Een vorm bekleden gaat met een mat lastiger. Daarom kies ik daar papier. Eén onderlaag hoeft van mij niet elk bakwerk aan te kunnen. Een mat op de plaat en papier in een vorm mogen gerust naast elkaar bestaan.

Bak je met een airfryer? Daarvoor staan de gebruiksregels apart in bakpapier in de airfryer.

Wat vonden onderzoekers in papier en siliconen?

In december 2025 meldde de Duitse omroep NDR een labotest van Dekra met drie bakpapieren en drie siliconen bakmatten. In alle drie de papieren vond het labo PFAS, een groep chemische stoffen. In de drie matten vond het geen PFAS. Over het papier lees je meer in het artikel over PFAS in bakpapier.

Bij de matten vond Dekra wel vluchtige stoffen: stoffen die kunnen verdampen. Bij één mat lag het resultaat licht boven de grenswaarde, maar binnen de meettolerantie, de onzekerheidsmarge van de meting. ‘Geen PFAS gevonden’ is dus iets anders dan ‘geen andere stoffen gevonden’. Dat onderscheid vind ik nuttiger dan een simpel etiket ‘goed’ of ‘slecht’.

Het Beierse voedselagentschap LGL onderzocht in 2025 60 siliconen bakartikelen op vluchtige organische stoffen. Daar zaten vier bakmatten tussen. Bij 54 artikelen, dus 90%, waren er geen bijzonderheden. Alle afwijkingen en opmerkingen betroffen bakhulpjes, niet de vormen of matten.

Dit zijn kleine aantallen matten en papieren, geen bewijs dat één materiaal altijd de gezondste keuze is. De resultaten gelden voor de onderzochte producten, niet voor elke mat of rol en ook niet automatisch voor ons bakpapier.

Volgens LGL kunnen fabrikanten de afgifte beperken door siliconen na de productie verder te verhitten. Dat heet ‘temperen’. Ik kijk dus verder dan alleen het woord ‘siliconen’: ook de afwerking telt.

Hoe gebruik je siliconen verstandig in de oven?

Volg de temperatuur op je mat; de Verbraucherzentrale NRW houdt het voor siliconen bakvormen op maximaal 200 °C en geen grill- of crispfunctie, ook als de fabrikant een hogere temperatuur vermeldt.

Voor die bakvormen geeft de Duitse consumentenorganisatie ook deze adviezen:

  • Was een nieuwe vorm af en verhit ze vóór het eerste gebruik een uur op 200 °C. Verlucht daarbij goed.
  • Breng een vorm die opvallend ruikt terug.
  • Gebruik versleten of gekraste vormen niet meer voor contact met eten.

Daar kan ik iets mee: letten op de temperatuur, geur en staat van het materiaal. Herbruikbaar betekent voor mij niet dat iets koste wat het kost moet blijven meegaan.

Kan je bakpapier hergebruiken, en wat kies je uiteindelijk?

Rutger Bakt raadt hergebruik van bakpapier af. Wil je je onderlaag opnieuw gebruiken, dan kies ik liever een mat dan van een vel papier een blijvende oplossing te proberen maken. Is de rol op? Lees dan wanneer aluminiumfolie als bakpapier kan.

Voor het weggooien is de Belgische regel duidelijk. Volgens Fost Plus hoort bakpapier bij het restafval, zowel gebruikt als ongebruikt. Het hoort nooit bij papier-karton.

Mijn keuzehulp is kort:

  • Kies een mat als je vaak koekjes of groenten op een vlakke bakplaat bakt, niet telkens papier wil weggooien en afwassen en drogen prima vindt.
  • Kies papier als je een vorm wil bekleden, iets wil inpakken of per bakbeurt een passend stuk wil knippen, zonder achteraf een mat af te wassen.

Zo kies ik op basis van wat ik bak, niet op zoek naar één winnaar voor alles. Zoek je de papieren optie? Je vindt ons aanbod bij bakpapier.

Ons ongebleekte Eco Green Living-bakpapier bestaat uit FSC-gecertificeerde cellulose met een dunne siliconenoliecoating: niet siliconenvrij dus. Het is gecertificeerd composteerbaar volgens DIN EN 13432, een norm voor composteerbaarheid. Kijk wel wat je gemeente toelaat voor je het bij het gft of op je composthoop gooit.

Bronnen

Ontdek Topkwaliteit Plasticvrije producten